AKTUALNOŚCI
GALERIE
MIEJSCA I LUDZIE

ZWYCZAJE. Święta i Nowy Rok u sąsiadów

DATA: 27 grudnia 2017 | AUTOR: Redakcja wkaliszu.pl
    W Rosji prezenty przynosi w Nowy Rok Dziadek Mróz

    Niemcy cenią sobie możliwość spędzenia świąt wśród najbliższej rodziny. Na Słowacji członkowie rodziny dzielą się jabłkami. Na Ukrainie odpędza się złe duchy, a w Rosji prezenty rozdaje Dziadek Mróz wraz ze swoją wnuczką Śnieżynką.

    Pieczona kiełbasa i Lebkuchen w Niemczech

    Niemcy dobrze przygotowują się do świąt. Kiedy zaczyna się adwent, atmosfera w całym kraju robi się świąteczna i radosna. W domach pojawiają się adwentowe wieńce, a dzieci dostają adwentowe kalendarze z czekoladkami i drobnymi niespodziankami. W całych Niemczech organizowane są bożonarodzeniowe kiermasze, a w niektórych miastach jest ich nawet kilka w różnych punktach, zwykle na starówkach, wokół katedr. Niemcy lubią dobrze zjeść i dbają, by nie zabrakło smakowitych kąsków, jednak na ich świątecznym stole często pojawiają się dania mniej wykwintne. Nikogo nie dziwi sałatka ziemniaczana czy ulubiona pieczona kiełbasa. Bardziej świąteczny charakter ma obiad w drugi dzień świąt, podczas którego najczęściej podaje się gęś pieczoną, czasami kaczkę lub indyka. Faszeruje się je kasztanami i jabłkami, naciera ziołami, podaje z ziemniakami i czerwoną kapustą, a całość polewa się specjalnym sosem. Podczas wigilii dzieci dostają talerze pełne świeżych i suszonych owoców, orzechów i ciasteczek. Dorośli też chętnie podczas świąt sięgają po słodkie smakołyki. Niemieckie gospodynie pieką rozmaite rodzaje ciasteczek, niektóre wieszane są na choinkach, inne zjadane. Do ulubionych należą piernikowe Lebkuchen. Często jada się też struclę z bakaliami. Dorośli chętnie popijają grzane wino doprawione rozgrzewającymi ciało i serce przyprawami, takimi jak cynamon, kardamon czy goździki.


    Czeski karp i rogaliki waniliowe

    Jednym ze świątecznych symboli w Czechach, podobnie jak w Polsce, jest karp wigilijny. Karpie hodowane są w stawach położonych wokół miasta Trzeboń na południu Czech. Przed świętami sprzedaje się je na ulicach miast wprost z wielkich kadzi. Zgodnie z czeską tradycją, zamiast na stół, karp może trafić z powrotem na wolność. Święta Bożego Narodzenia w Czechach mają charakter rodzinny. Na tradycyjną wieczerzę wigilijną podaje się zupę rybną lub grzybową, smażonego karpia z sałatką ziemniaczaną, chałkę wigilijną z bakaliami oraz popularne malutkie ciasteczka o najróżniejszych kształtach, pieczone najczęściej w domu pod koniec adwentu, tzw. cukroví, z których chyba najpopularniejsze są rogaliki waniliowe (vanilkové rohlíky). Na stół pod obrus kładzie się pieniądze, aby ich nie zabrakło w nadchodzącym roku. Po wieczerzy rodzina gromadzi się wokół przystrojonej choinki, obdarowuje prezentami. Dzieciom w Czechach prezenty przynosi mały Jezus (Ježíšek). W wieczór wigilijny nie może zabraknąć wróżb, na przykład krojenia jabłka na połowę - jeśli nasiona mają kształt gwiazdki, przez cały rok będzie dopisywało zdrowie. Popularne jest też lanie wosku czy rzucanie przez młode dziewczęta pantoflem, jeśli ułoży się on noskiem w stronę drzwi, wróży to zamążpójście w następnym roku.


    Kapustnica i opłatek na Słowacji

    Na wigilijnym stole na Słowacji króluje opłatek. Okrągły, jasnobrązowy, jedzony jest - bez dzielenia się nim z innymi - razem z miodem, symbolem słodkiego życia i z czosnkiem, symbolem zdrowia. Uczestnicy wigilii dzielą się za to jabłkami, w niektórych domach także orzechami włoskimi, zapewniającymi zdrowie przez cały rok. Rodzice pocierają dzieciom czoło miodem, żeby były zdrowe, a dziewczynki żeby podobały się chłopcom. Jako pierwsza na wigilijnym stole najczęściej pojawia się kapustnica - słowacka wersja kapuśniaku, ale wzbogacona o kiełbasę z papryką, stąd mająca kolor brązowy. Jest i ryba, nie tylko karp, pieczona, często podawana z sałatką ziemniaczaną. Z taką sałatką podaje się też kotlet schabowy. Na wielu słowackich stołach wigilijnych pojawia się gotowana kiełbasa, ćwikła z chrzanem i kompot z suszonych owoców. Śpiewa się kolędy, z których wiele jest znanych i w Polsce. Na stole stawia się naczynie z ziarnem zbóż i drobnymi monetami. Wraz z makowcem zostaną tam aż do Trzech Króli. Niegdyś na Słowacji prezenty pod choinkę dostarczał Jezusek, dziś coraz częściej do drzwi z pełnym workiem puka Święty Mikołaj, a nawet Santa Claus. Wigilia na Słowacji jest dniem wolnym od pracy.


    Odpędzanie duchów na Ukrainie

    Na Ukrainie wigilia nazywana jest "Swiatyj Weczir", "Bahatyj Weczir", "Bahata Kutia" albo "Wilija". Obchodzi się ją 6 stycznia ze względu na to, że na Ukrainie większość wiernych jest prawosławnych. Wigilia obchodzona jest podobnie jak w Polsce. Pod stół wigilijny zawsze wkłada się siano, które ma się tam znajdować aż do święta Jordan. Wieczerzę rozpoczyna się wraz z ukazaniem się pierwszej gwiazdy - modlitwą. Następnie głowa domu składa życzenia wszystkim gościom, dzieląc się z nimi prosforą - specjalnym chlebkiem poświęconym w cerkwi. Podczas wieczerzy na stole znajduje się 12 potraw, między innymi gołąbki z kaszą gryczaną i gołąbki z ziemniakami, sos grzybowy, ryba, kompot z suszonych owoców, barszcz, jednak najważniejszym z dań jest kutia. Przyrządza się ją zwykle z gotowanych ziaren pszenicy lub jęczmienia (wyjątkiem jest południe Ukrainy, gdzie robi się ją z ryżu) z dodatkiem miodu, maku i bakalii. Na deser podaje się ciasto i pączki. Na czterech rogach stołu układa się cebule czosnku, w celu odpędzenia złych duchów. Po kolacji w części rodzin odkłada się odrobinę pożywienia dla duchów przodków, które zlatują się na kolację wigilijną. Po kolacji młodzież zajmuje się zabawami i różnego rodzaju wróżbami. W dzień wigilijny chodzi się na cmentarz i zapala świece lub znicze na grobach bliskich. Wieczorem większość ludzi udaje się do cerkwi na Wełyke Poweczirja.


    Białoruska kutia i bałwanki

    Na Białorusi święta obchodzi się w zależności od rodziny i regionu, zaczynając od katolickiego po prawosławne Boże Narodzenie, które przypada na dzień 7 stycznia. W miastach i na wschodzie kraju jako święto rodzinne góruje Nowy Rok. Na ulicach miast przed świętami króluje Dziadek Mróz. W towarzystwie Śnieżynki przynosi dzieciom prezenty w przedszkolach i w domach. Zostawia je pod choinką, a dzieci znajdują je 1 stycznia. Dorośli zaś obdarowują się w noworoczną noc wraz z wybiciem dwunastej. W świąteczne dni na wystawach pojawiają się bałwanki, choinki i życzenia noworoczne. Na specjalnych stoiskach można zakupić bombki i łańcuchy. W centrach białoruskich miast ustawiane są noworoczne drzewka. Wierzący prawosławni zbierają się w gronie rodzinnym 7 stycznia, najczęściej u babci. Rodziny z głębszymi tradycjami religijnymi idą do cerkwi i dopiero wtedy obdarowują się prezentami. Coraz częściej powraca również tradycja kolędników. Tradycje bożonarodzeniowe kultywowane są także na Grodzieńszczyźnie, gdzie żyje około 300 tys. Polaków. Większość z nich spotyka się z własną rodziną przy wieczerzy wigilijnej 24 grudnia, dzieląc się opłatkiem. Na stołach pojawiają się ryby, kutia.


    Post na Litwie

    W obchodach Bożego Narodzenia na Litwie najważniejsza jest wigilia - najbardziej oczekiwana kolacja w roku. Żeby tradycja się ,,nie obraziła'', wraz z ukazaniem się pierwszej gwiazdki na niebie cała rodzina się skupia wokół stołu wigilijnego, wszyscy łamią się opłatkiem i składają świąteczne życzenia, następnie spożywana jest kolacja składająca się tylko z potraw postnych. Na stole wigilijnym, z siankiem pod białym obrusem, koniecznie musi znaleźć się śledź i potrawy z ryb. Wigilię trudno wyobrazić sobie bez grzybówek i makówek. Są one robione z ciasta drożdżowego, nadzienie jest z maku utartego z miodem albo cukrem, lub suszonych grzybów - mielonych i przesmażanych z cebulą i marchewką. Pierożki smaży się w oleju. Kompot z suszu i kisiel żurawinowy to nieodłączne składniki wileńskiej wigilii. Niektóre gospodynie kisiel gotują tak gęsty, że je się go łyżką. Wyróżniają litewską wigilię śliżyki - po litewsku kucziukai - bardzo drobne drożdżowe ciasteczka z makiem. Podawane są one jako deser z zupą robioną z wody, utartego maku i miodu, tzw. podsytą. Tak bardzo popularny w Polsce czerwony barszcz z uszkami jest również potrawą znaną na Litwie, ale tę zupę podaje się na stół wigilijny w niewielu domach. Po kolacji wigilijnej śpiewa się kolędy, wręcza się prezenty i idzie na Pasterkę.


    Prezenty od Dziadka Mroza i Śnieżynki

    W Rosji prawosławne święto Bożego Narodzenia, w odróżnieniu od katolickiego, obchodzone jest 7 stycznia. Katolickie i prawosławne Boże Narodzenie oraz Nowy Rok są w wielu kwestiach do siebie podobne. W obu obecny jest świąteczny stół, prezenty, zabawy, fajerwerki, a także choinka. Jednak istotne, ze świeckiego punktu widzenia, różnice istnieją. Głównym bohaterem katolickiego święta jest Święty Mikołaj, który obowiązkowo powinien w świąteczną noc przynieść prezenty. Prawosławna Rosja także ma swojego Świętego Mikołaja - jest nim Dziadek Mróz, ale przychodzi on w noc noworoczną i towarzyszą mu nie elfy, ale wnuczka Śnieżynka. Jednak on także ofiarowuje podarki. W Rosji wielką popularnością cieszą się wróżby świąteczne. We wsiach w dzień Bożego Narodzenia, kiedy karmi się kury ziarnem, obserwuje się, ile zjadają - im więcej, tym bogatszy będzie nadchodzący rok. Oprócz tego, w Rosji jest obyczaj, by nocą w Boże Narodzenie postawić na oknie płonącą świecę, aby Jezus Chrystus wiedział, że w tym domu na Niego się czeka. (bart)

    Komentarze

    Najczęściej odwiedzane

    The browser you use is not supported by this application, probably because it lacks some critical features.
    For a better experience, please consider using this application with a supported browser.