AKTUALNOŚCI
GALERIE
MIEJSCA I LUDZIE

PRAWO. Odpowiedzialność sprzedawcy na podstawie rękojmi

    Czym jest rękojmia, gwarancja i jakie prawa ma kupujący - pisze adwokat Krzysztof Liberda.

    Na wstępie wyobraźmy sobie następującą sytuację: dwa miesiące temu kupiliśmy wymarzony komputer. Niestety, zaledwie po dwóch miesiącach używania, w najmniej odpowiednim momencie, komputer odmawia posłuszeństwa. Co wtedy robimy? Oczywiście reklamujemy ten komputer. Wspomniana reklamacja jest jednak pojęciem wywodzącym się z języka powszechnego, nie mającym nic wspólnego z językiem prawnym. Prawo polskie w takiej sytuacji przewiduje dwa typy odpowiedzialności: na podstawie rękojmi oraz na podstawie gwarancji.

    W dalszej części dokonam scharakteryzowania odpowiedzialności na podstawie rękojmi. Jednocześnie chciałbym zaznaczyć, charakterystyka będzie dotyczyła sytuacji, w której kupującym jest konsument, a rzecz obciążona jest wadą fizyczną.

    Podmiotem odpowiedzialnym na podstawie rękojmi jest wyłącznie sprzedawca. Odpowiada on zarówno za wady fizyczne, jak i wady prawne rzeczy. Przykładowy katalog wad fizycznych został wymieniony w art. 5561 k.c. i obejmuje on np.: brak właściwości, które dana rzecz powinna mieć, nie spełnia funkcji, o których sprzedawca poinformował nabywcę albo rzecz została wydana w stanie niezupełnym.

    Przykładowe wady prawne zostały uregulowane w art. 5563 kc, np. rzecz w momencie sprzedaży jest własnością osoby trzeciej bądź został na niej ustanowiony zastaw rejestrowy, o czym kupujący nie został poinformowany.

    Sprzedający nie ponosi odpowiedzialności za wady, o których poinformował wcześniej kupującego.

    Odpowiedzialność sprzedawcy na podstawie rękojmi jest ograniczona w czasie. Wada musi zostać stwierdzona w ciągu 2 lat w przypadku rzeczy nowych, 5 lat w przypadku nieruchomości oraz roku w przypadku rzeczy używanych. Na wskazaną wadę należy powołać się w terminie nie dłuższym niż rok od jej wykrycia. Równie istotnym terminem jest czas, w którym sprzedawca musi ustosunkować się do roszczenia konsumenta. Zgodnie z art. 5615 kc, sprzedawca ma na to czternaście dni. W przypadku, gdy sprzedawca nie ustosunkuje się w powyższym terminie, roszczenie konsumenta uznaje się za uzasadnione.

    Jednym z uprawnień przysługujących wyłącznie konsumentom jest domniemanie, na podstawie którego to sprzedawca musi udowodnić, że wada fizyczna będąca podstawą pociągnięcia go do odpowiedzialności istniała w chwili przejścia niebezpieczeństwa na konsumenta. Wada ta musi być stwierdzona w ciągu dwunastu miesięcy od chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego. Po upływie dwunastu miesięcy to konsument musi udowodnić, że wskazana wada istniała już przed przejściem niebezpieczeństwa na niego.

    Ostatnią kwestią, którą należy poruszyć przy odpowiedzialności sprzedawcy z tytułu rękojmi są żądania konsumenta w przypadku stwierdzenia, że sprzedawca ponosi odpowiedzialność za wadę rzeczy. Katalog świadczeń obejmuje: odstąpienie od umowy, obniżenie ceny, wymianę rzeczy na wolną od wad bądź jej naprawę. Ustawodawca reguluje jednak pewien porządek, zgodnie z którym świadczenia mogą być spełniane – regulacja ta ma na celu „utrzymanie” umowy w mocy; odstąpienie od umowy traktowane jest jako ostateczność. W związku z powyższym, świadczeniami „pierwszego wyboru” są usunięcie stwierdzonej wady albo wymiana rzeczy na wolną od wad. Konsument może zadecydować o sposobie spełnienia świadczenia, przy jednoczesnym zastrzeżeniu, że sposób ten nie może powodować „nadmiernych kosztów” w stosunku do sposobu zaproponowanego przez sprzedawcę.

    W następnym artykule scharakteryzuję odpowiedzialność na podstawie gwarancji oraz dokonam podsumowania, jakie są wady i zalety poszczególnych rozwiązań.

     

    adw. Krzysztof Liberda

    krzysztofliberda.pl

    Kalisz, ul. Piekarska 5/1

    tel. 62 593 14 00


     

    Komentarze

    Najczęściej odwiedzane

    The browser you use is not supported by this application, probably because it lacks some critical features.
    For a better experience, please consider using this application with a supported browser.